Domy z rozbudowaną strefą gospodarczą
Niektórzy inwestorzy pomieszczenia gospodarcze traktują jako dodatek i nie zwracają na nie szczególnej uwagi podczas wyboru projektu domu. Znaczenia nabierają w trakcie eksploatacji, kiedy brakuje miejsca na przykład na sprzęt ogrodniczy, przechowywanie worków z pelletem czy urządzenie małego warsztatu. Strefa gospodarcza domu jest równie ważna jak jasna kuchnia, duża łazienka i wygodna sypialnia.
Strefa gospodarcza to prawdziwy skarb. W domach o małej powierzchni użytkowej nie jest łatwo wydzielić dodatkowe metry, bo z reguły wiąże się to z uszczupleniem powierzchni pokoi. Można poszukać wnęk i miejsc do zagospodarowania, które pozwolą uniknąć zmniejszania powierzchni mieszkalnej, na przykład pod schodami, w skosach poddasza czy w korytarzu. Przy większej powierzchni swoboda jest większa, ale również wszystko powinno być dobrze przemyślane.
Więcej miejsca na wszystko
Lokalizacja funkcjonalnej strefy gospodarczej powinna odpowiadać funkcjom, jakie ma pełnić. Dobrze, jeśli będzie miała naturalne doświetlenie. Często też, w związku ze sposobem użytkowania, powinna mieć dostęp do instalacji wodnej i być ogrzewana. Pomieszczenie gospodarcze to najczęściej garaż, pralnia i miejsce do suszenia prania, domowy skład środków czystości i sprzętu do sprzątania, brudna kuchnia ze spiżarnią, miejsce do przechowywania zapasów, narzędzi domowych i AGD, magazyn akcesoriów, sprzętu i środków ogrodniczych oraz zaplecze techniczne ze źródłem ciepła, rozdzielnicą elektryczną i dodatkowymi urządzeniami, na przykład magazynem energii. Trudno wygospodarować osobne miejsce na wszystkie tego typu pomieszczenia, więc często jedno łączy funkcje kilku z nich. W pralni oprócz pralki, suszarki, deski do prasowania i dużego zlewu gospodarczego stoją domowe środki i urządzenia do utrzymania czystości. W zapleczu technicznym może wylądować pralka, na którą nie ma miejsca gdzie indziej itp.
Piwnica – idealna strefa gospodarcza
Jeśli zdecydujemy się na projekt domu z piwnicą, co dzisiaj jest rzadkim wyborem, to w zasadzie mamy rozwiązany problem strefy gospodarczej. Domy z podpiwniczeniem łatwiej sytuować na działkach położonych na stokach. Piwnicy nie należy przy tym utożsamiać z ciemnym, wilgotnym zakątkiem. Chłód należy do jej charakterystycznych cech, ale można go potraktować jako zaletę przy określonych funkcjach. Podpiwniczenie może być tylko częściowe, ale i tak zapewni dużo dodatkowej powierzchni do zagospodarowania. Piwnica to idealne miejsce na warsztat, garaż czy pomieszczenie do ćwiczeń. W piwnicy można ukryć wszystkie pomieszczenia techniczne (kocioł, pompa ciepła, zasobnik), magazyn opału, spiżarnię, pralnię i tak zwaną brudną kuchnię, dzięki czemu gotowanie, smażenie, pieczenie czy przygotowywanie przetworów nie będzie uciążliwe dla reszty mieszkańców.
1. Parterowy z piwnicą
Ten projekt jest inspirowany powojennym modernizmem. Taki typ budynku był parterowym odpowiednikiem piętrowych domów kostek z okresu PRL. W tej współczesnej wersji dwie przenikające się prostopadłościenne bryły uzupełnione są modnymi żelbetowymi ramami pergoli od frontu i od ogrodu. Proste elementy spinają budynek i nadają mu zwartą formę. Dom zyskuje też dzięki dużym przeszkleniom i podziałowi tynkowanych płaszczyzn szarych i białych ścian, których kolorystyka podkreśla odrębność brył tworzących budynek.
Podpiwniczenie czyni go dobrym projektem na działkę na stoku. W części podziemnej – ponad 70 m2 powierzchni – znajduje się cała strefa gospodarcza domu z garażem jednostanowiskowym (19,1 m2) oraz łazienką (6,1 m2). Garaż jest otwarty na korytarz i klatkę schodową. Prowadzą z niego przejścia do kotłowni (10,3 m2) i najmniejszego, ciemnego pomieszczenia gospodarczego (7,1 m²), które może być na przykład miejscem do przechowywania rowerów, opon samochodowych czy sprzętu ogrodniczego. Przez mały korytarzyk za klatką schodową przechodzi się do łazienki i pralni (8,1 m2) połączonej z suszarnią (7,9 m2).
Wykorzystanie ogromnej przestrzeni największego z pomieszczeń gospodarczych (33 m²) zależy od upodobań domowników. Bez przeszkód zmieści się tutaj nawet stół do tenisa stołowego, ale może to być także pokój do ćwiczeń, zabawy czy duży warsztat.
Zamknięta klatka schodowa prowadzi do niewielkiego wiatrołapu na parterze, od którego biegnie długi korytarz rozdzielający parter na dwie części. Z lewej strony znajduje się strefa dzienna z salonem, jadalnią (33,9 m²) i otwartą kuchnią (10,0 m²). Duże okno w kuchni i dwie pary drzwi tarasowych zapewniają tej przestrzeni potężną dawkę dziennego światła. Z prawej strony znajdują się trzy sypialnie oraz łazienka. Największa master bedroom z osobną garderobą otwiera się na taras szerokimi przesuwnymi drzwiami.
Projekt: Powściągliwy – wariant I (podpiwniczony) – Murator C340a, autor projektu: architekt Witold Korus
Plany domu Powściągliwy
Parter, powierzchnia użytkowa 106,4 m2
rys. Agnieszka i Marek Sterniccy2. Z wieloma możliwościami
Bryła tego dużego parterowego domu nawiązuje do nowoczesnej stodoły. Jest prosta, przykryta dwuspadowym dachem bez okapów, ale uzupełniona niższą częścią garażową. Część nawiązującą do stodoły wyodrębnia z bryły domu szara elewacja z cegieł lub płytek klinkierowych, kontrastująca z tynkowaną białą przybudówką garażu z niewielką ramą, pod którą schowana jest strefa wejścia do domu. Nowoczesną formę budynku uzupełnia czarna płaska dachówka.
W projekcie przewidziano wentylację mechaniczną z rekuperacją.
Na parterze zaplanowano 140,9 m² powierzchni użytkowej, a pod wysokim dwuspadowym dachem jest jeszcze 143,4 m² przestrzeni, którą można zagospodarować w przyszłości. Dzięki temu dom może być wykańczany etapami – najpierw jako wygodny budynek dla rodziny, a z czasem powiększony o dodatkowe pokoje, gabinet czy niezależną część mieszkalną.
Parter ma kompletny program funkcjonalny. Strefę dzienną tworzą salon z jadalnią (29,2 m2) oraz duża kuchnia (15,0 m2) ze spiżarnią (3,1 m2). W części prywatnej znajdują się trzy sypialnie (17,2, 17,2 i 14,2 m2), garderoba (4,2 m2), łazienka (6,2 m2) i osobne WC (3,1 m2).
Ważną częścią tego projektu jest duża strefa gospodarcza. Dwustanowiskowy garaż ma ponad 44 m², a za nim znajduje się dodatkowe pomieszczenie gospodarcze. Osobno przewidziano także kotłownię (11 m²). Tak rozbudowane zaplecze daje dużo miejsca na urządzenia techniczne, sprzęt ogrodowy, rowery, narzędzia i domowy magazyn, dzięki czemu część mieszkalna nie musi przejmować funkcji gospodarczych.
Projekt: Niestandardowy (z wentylacją mechaniczną i rekuperacją) – Murator EC408, autor projektu: architekt Grzegorz Kaliciak
Plany domu Nistandardowy
Parter, powierzchnia użytkowa 140,9 m2, netto 195,9 m2
rys. Agnieszka i Marek Sterniccy
3. Z poddaszem użytkowym i garażem
To dom składający się z dwóch połączonych klasycznych brył z osobnymi dachami dwuspadowymi. W większej znajduje się zasadnicza część mieszkalna, w mniejszej parter zajmuje garaż (20,4 m2), a na poddaszu zaplanowano jedną z sypialni.
Klasyczną formę budynku uzupełniają tradycyjne dodatki – fragmenty elewacji wykończone kamiennymi płytkami lub ich imitacją oraz dachówki zakładkowe w kolorze brązu przypominające holenderkę.
Parter można podzielić na trzy strefy. W strefie gospodarczej jest duży jednostanowiskowy garaż, położone tuż za nim pomieszczenie gospodarcze (7,9 m2) z bezpośrednim wyjściem na ogród oraz kotłownia (4,2 m2).
W części środkowej zlokalizowano duży przedsionek oraz zaciszny pokój (11,8 m2) w głębi domu. Największą, trzecią strefę tworzą salon z jadalnią (28,3 m2) oraz otwarta kuchnia (12,1 m2) z widokiem na strefę wejścia. Uzupełnia ją niewielka sypialnia.
Zewnętrznym uzupełnieniem parteru jest taras zajmujący dwie ściany od strony ogrodu. Z salonu można na niego wyjść z dwóch stron przez duże narożne drzwi tarasowe. Może on pełnić funkcję letniego salonu – pomieści komplet wypoczynkowy i leżaki dla dużej rodziny i gości.
To wygodny dom nawet dla sześciu osób. Oprócz dodatkowego pokoju na parterze na poddaszu zaplanowano jeszcze cztery sypialnie (9,8-16,1 m2/14,5-20,9 m2). Jedna z nich, nad garażem, jest zaprojektowana o kilka stopni niżej – to konsekwencja między innymi niższego posadowienia garażu względem pozostałej części domu. W tej sypialni zaplanowano także osobną garderobę. Na poddaszu znajduje się też bardzo duża łazienka (8,3/13,4 m2), która może pełnić dodatkową funkcję pralni.
Projekt: Biały bez – Murator C315, autor projektu: architekt Izabela Mandla
Plany domu Biały bez
Parter, powierzchnia użytkowa 82,3 m2, netto 106,9 m2
rys. Agnieszka i Marek Sterniccy4. W dwóch połączonych bryłach
Projekt ten został wyróżniony w konkursie „TWÓJ DOM – dialog z tradycją” na dom nawiązujący do architektury Warmii i Mazur.
Ten nowoczesny budynek ma nieco uproszczoną bryłę w porównaniu do spotykanych nad jeziorami oryginałów. Materiały wykończeniowe w postaci dachówki holenderki i jasno wypalanej cegły licowej, a także podziały na elewacji nawiązują do tradycji tego regionu. Współczesnego wyglądu nadaje mu obszerna, modna pergola na dwóch ścianach, wsparta na masywnych słupach wykończonych cegłą. Dwustanowiskowy garaż (41,4 m2), zaplanowany w osobnym, mniejszym budynku połączonym z domem krótkim łącznikiem na wysokości poddasza, swoją formą i wykończeniem powtarza kompozycję frontowej elewacji domu – obie części tworzą spójną całość. Łącznik staje się idealnym miejscem na przykład na rowery. Jest też na tyle szeroki, że może służyć jako wiata, na przykład na motocykl lub samochód. Obok garażu zaprojektowano dwa duże pomieszczenia gospodarcze (11,8 i 13,1 m2). Wygodnie będzie tu przechowywać wszystkie narzędzia ogrodnicze.
Skoro dom nawiązuje do tradycji, to i rozkład wnętrz realizuje ten program funkcjonalny, oddzielając między innymi kuchnię od części dziennej (35,1 m2) z salonem i jadalnią – chociaż nie ma tutaj drzwi. Na parterze są też dodatkowy pokój, duże pomieszczenie techniczne oraz łazienka.
Przestrzeń poddasza, gdzie zaplanowano trzy sypialnie (14,2/21,1, 13,4/19,0 i 16,3/21,2 m2), dwie garderoby (po 4,0/5,5 m2), pozbawioną skosów łazienkę (9,2/10,1 m2) w facjacie i pralnię, została powiększona o miejsce nad garażem (54,5 m2) do zagospodarowania w ramach indywidualnej adaptacji.
Projekt: Dom nad jeziorem – wariant I – Murator M124a, autor projektu: architekt Małgorzata Cybulska-Marks
Plany Dom nad jeziorem
Parter, powierzchnia użytkowa 89,2 m2, netto 164,5 m2
rys. Agnieszka i Marek Sterniccy
5. Parterowy bungalow z licznymi schowkami
To klasyczny typ domu w stylu bungalowu z dachem czterospadowym z załamaniem i szerokimi okapami ocieniającymi elewacje ze wszystkich stron. Niski wielospadowy dach kryje nieużytkowe poddasze, które może służyć jako dodatkowa powierzchnia do przechowywania. Może też być częściowo otwartą przestrzenią nad strefą dzienną i korytarzem.
Budynek został zaprojektowany na planie wydłużonego prostokąta. Urozmaiceniem jest wysunięta poza bryłę rama pergoli na elewacji ogrodowej. Imitacja deskowania przy oknach i okładzina z cegły klinkierowej lub jej imitacji przełamują monotonię tynkowanych białych ścian. Załamanie dachu wykorzystano na zadaszenie strefy wejścia. Za drzwiami znajduje się sień z przejściem do kotłowni (4,4 m2) – prowadzi do niej również osobne wejście z boku domu. Z sieni wchodzi się bezpośrednio do salonu z jadalnią (30,5 m2). Po przeciwnej stronie znajduje się otwarta kuchnia (10,0 m2) ze spiżarnią (2,5 m2). Strefa dzienna rozdziela dwie części domu – z jednej strony znajdują się pokój rekreacyjny (11,1 m2) i gabinet (11,8 m2), z drugiej – znacznie większa strefa nocna i sanitarno-gospodarcza. Do trzech sypialni (13,0, 13,1 i 13,2 m2), osobnej dużej garderoby (9,4 m2), łazienki i pomieszczenia gospodarczego, w którym można urządzić pralnię, prowadzi długi, wąski korytarz.
Charakterystycznym elementem jest duży taras częściowo zadaszony szerokim okapem i betonową ramą, która może posłużyć jako konstrukcja pergoli. Zajmuje prawie całą ścianę ogrodową i część bocznej. Są tu wejścia z salonu i jadalni oraz z jednej z sypialni. Przy sprzyjającej aurze latem może się tutaj przenieść całe życie domowników.
Projekt: Zachodzące słońce – wariant VII – Murator M230g, autor projektu: architekt Ewa Dziewiątkowska
Plany domu Zachodzące słońce